Czesław Kuryatto

Urodził się we wsi Kurczyce koło Zwiahla na Wołyniu. Po ukończeniu gimnazjum w 1918 r. wyjechał do Warszawy. Studiował w prywatnej szkole malarskiej u Konrada Krzyżanowskiego, a także w Warszawskiej Szkole Sztuk Pięknych pod kierunkiem Tadeusza Pruszkowskiego. Szukając warunków do pracy twórczej w 1931 r. przyjechał do Katowic, a siedem lat później na stałe zamieszkał w Wiśle. Zbudował tam własną modernistyczną willę u podnóża Jarzębatej.

Jego twórczość wyróżnia się subtelną grę światła i cieni na malowanym obiekcie, nadał jej nazwę „Światło-Cień”. Malował pejzaże. Wykonywał też podobizny wielu Polaków, zarówno wybitnych, jak i mniej znanych. Krótko przed II wojną światową Śląski Urząd Wojewódzki zakupił od niego Portret Marszałka Piłsudskiego. W Roku Chopinowskim na zamówienie Towarzystwa im. Fryderyka Chopina namalował portret słynnego kompozytora.

Czesław Kuryatto pozostawił ponad 2000 notowanych prac. Kolekcja przeszło 100 prac artysty znajduje się w posiadaniu Muzeum Beskidzkiego w Wiśle. Zmarł w pełni sił twórczych. Pochowany został na cmentarzu katolickim w Wiśle. Ulica w Wiśle, przy której stoi w dalszym ciągu willa artysty, nosi nazwę Czesława Kuryatty.

Jan Krop

Urodził się w 1940 r. w Cieszynie na Bobrku w rodzinie chłopskiej. Był nauczycielem. Początkowo pracował w Ustce, by w 1968 r. przenieść się na Śląsk Cieszyński. Objął stanowisko dyrektora Liceum Ogólnokształcącego im. Pawła Stalmacha w Wiśle. Podjął dodatkową pracę w muzealnictwie, pełniąc funkcję kierownika Muzeum Beskidzkiego w Wiśle. W ciągu 15 lat pracy w muzealnictwie zdobył stopień kustosza i stworzył pierwszy plan założenia enklawy budownictwa drewnianego. Jako jeden z inicjatorów wznowił działalność Towarzystwa Miłośników Wisły, którego był wiceprezesem w latach 1980-1983, a następnie prezesem do 1996 r. W 1983 r. z inicjatywy Towarzystwa wzniesiony został obelisk Juliana Ochorowicza według projektu Jana Hermy, a w 1989 r. ufundowano medal Juliana Ochorowicza wręczany działaczom społecznym na rzecz Wisły.

W wyniku działań m.in. Jana Kropa w latach 1984-1986 przeniesiono dawne schronisko PTTK z Przysłopia spod Baraniej Góry (zameczek myśliwski Habsburgów) do centrum miasta, ratując cenny zabytek przed całkowitym zniszczeniem. Pod jego przewodnictwem Towarzystwo Miłośników Wisły fundowało tablice pamiątkowe, m.in. w 1987 r. nadając nazwę Kaskady Rodła wodospadom na Białej Wisełce. Miejska Biblioteka Publiczna w Wiśle w 1986 r. z jego inicjatywy otrzymała imię Jana Śniegonia, a w 1990 r. tableau Juliana Ochorowicza. W 1992 r. doprowadził do opracowania i przyjęcia nowej wersji herbu Wisły. Pomnikowym dziełem, w którego powstawaniu aktywnie uczestniczył, był Słownik gwarowy Śląska Cieszyńskiego, wydawnictwo służące następnym pokoleniom miłośników regionu.

Juliusz Bursche

Ksiądz Juliusz Bursche był zdolnym, niezwykle energicznym organizatorem życia religijnego i cenionym kaznodzieją, autorem wielu rozpraw historycznych z zakresu historii Kościołów reformowanych oraz założycielem i wydawcą pism: Zwiastun Ewangeliczny oraz Gazeta Mazurska. Działał na rzecz zorganizowania silnego polskiego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego. Jako biskup tego Kościoła utrzymywał stosunki z wieloma czołowymi przedstawicielami ówczesnych rządów Polski. Był inicjatorem uchwalonej w 1936 r. ustawy o stosunku swojego Kościoła do Państwa Polskiego.

W 1902 r. rodzina księdza Bursche po raz pierwszy przyjechała do Wisły, gdzie spędziła wakacje letnie w willi Bogumiła Hoffa. W tym samym roku zakupili parcelę na stoku góry Kamiennej nad Wisłą, gdzie w 1903 r. miejscowi cieśle wybudowali dla nich willę Zacisze. Drewniana willa, zaprojektowana przez Bogdana Hoffa w modnym wówczas stylu zakopiańskim, aż do 1939 r. była przez trzy letnie miesiące miejscem odpoczynku i pracy biskupa. Lubił on urządzać i pielęgnować ogród, codziennie zażywał kąpieli w Wiśle. Utrzymywał ożywione kontakty z polską inteligencją Śląska Cieszyńskiego oraz odwiedzającymi Beskid Śląski polskimi turystami. W 1910 r. wszedł w skład pierwszego zarządu Polskiego Towarzystwa Turystycznego Beskid z siedzibą w Cieszynie. Jego imieniem nazwano w 1983 r. aleję, biegnącą wzdłuż Wisły, obok willi Zacisze. Willa istnieje do dziś, ma status obiektu zabytkowego.

Jerzy Pilch

Ukończył filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim. Był członkiem zespołu redakcyjnego Tygodnika Powszechnego, publikował też felietony na łamach Hustlera, Polityki, Dziennika i Przekroju. W 1988 r. zadebiutował tomem opowiadań Wyznania twórcy pokątnej literatury erotycznej, nagrodzonym Nagrodą Fundacji im. Kościelskich. W maju 1998 r. jego proza Tysiąc spokojnych miast została uhonorowana tytułem Krakowska Książka Miesiąca. Jerzy Pilch wielokrotnie nominowany był do Nagrody Literackiej Nike, którą otrzymał w 2001 r. za powieść Pod Mocnym Aniołem. Dwa razy jego utwory znalazły się na liście stu najlepszych książek w USA wytypowanych przez magazyn Kirkus Reviews: Tysiąc spokojnych miast (2010) i Moje pierwsze samobójstwo (2012). Wiele jego powieści doczekało się ekranizacji, m.in. Spis cudzołożnic, Pod Mocnym Aniołem czy Żółty szalik. W Wiśle mieszkali dziadkowie Pilcha, a on sam tak opowiadał o swoim dzieciństwie: Nasz dom w Wiśle nie był siedliskiem posępnych lutrów. Jak trzeba było pościć, to się pościło, ale i śmiechu było niemało. Często, zdaniem babki Czyżowej, mamy mojej mamy, było go aż za dużo (…). Dziadek na przykład był kochanym człowiekiem, ale strasznie się jej bał. A ponieważ lubił wypić w towarzystwie, więc miał odliczony czas, kiedy ma pójść do pracy, bo był naczelnikiem poczty, i kiedy ma z niej wrócić. W drodze powrotnej do domu wpadał zatem na chwilę do Piasta, walił kilka setek i potem mówił babce: A teraz se hucz!

Gustaw Morcinek

Urodził się w Karwinie na Śląsku Cieszyńskim. Mieszkał m.in. w Skoczowie i Katowicach, został pochowany na cmentarzu komunalnym w Cieszynie. Pochodził z ubogiej rodziny. Po śmierci ojca, chcąc pomóc matce, w wieku 16 lat rozpoczął pracę w kopalni. W 1939 r. został aresztowany przez gestapo za działalność antyniemiecką. Do końca wojny przebywał w obozach na terenie Niemiec. W 1946 r. wrócił do kraju i zamieszkał na Śląsku.
W utworach opisywał życie górników na Śląsku. Jego jednym z najbardziej znanych dzieł jest Łysek z pokładu Idy¸ jest autorem także baśni śląskich, czy powieści historycznej Ondraszek, powieści współczesnych, m.in. Wyrąbany chodnik, Wyorane kamienie, Górniczy zakon, zbiorów opowiadań Serce za tamą , W zadymionym słońcu.

W jego twórczości pojawiają się odniesienia do gór. Często bowiem odbywał wycieczki w okolice Beskidu Śląskiego, jeździł na nartach. Odwiedzał m.in. Kubalonkę, a w Łabajowie willę Zdrój Zofii Degen-Ślósarskiej, która bywa nazywana Gospodą Poetów.

Pisarz zmarł na białaczkę 20 grudnia 1963 r. w Krakowie. Został pochowany na Cmentarzu Komunalnym w Cieszynie.

Lucjan Malinowski

Uważany za ojca polskiej dialektologii. Jego badania w tym zakresie były następnie kontynuowane przez jego uczniów. Zajmował się historią języka polskiego w aspekcie porównawczym oraz etymologią. Jest jednym z najbardziej zasłużonych dla Śląska językoznawców, m.in. był pionierem badań dialektów śląskich, dokumentalistą folkloru polskiego i śląskiego.

Jego synem był znany na całym świecie antropolog i etnolog Bronisław Malinowski, który podróżował po odległych terenach Afryki. Z kolei Lucjan Malinowski doskonale poznał Śląsk Cieszyński. Opis jego podróży zawiera cykl artykułów Zarysy życia ludowego na Szlązku, przedstawiający m.in. Śląsk Cieszyński drugiej połowy XIX wieku. Podczas pobytu w 1869 roku na Śląsku Górnym i Cieszyńskim odwiedził też Wisłę.

Jan Sztaudynger

Jan Sztaudynger był autorem wielu fraszek. Jest niekwestionowanym mistrzem tego gatunku. W literaturze wskazuje się aż trzy daty dotyczące jego debiutu literackiego: 1923, 1924, 1925. Inspirował się światem przyrody, ale także legendami miast. Ze względu na satyryczny, a często również frywolny charakter jego twórczości, był uznawany za niedoścignionego humorystę. Sam swoje lekkie fraszki nazywał piórkami. Do najważniejszych tomików autora należą: Wyznania, Fraszki o fraszkach, Krople liryczne, Krakowskie piórka, Piórka z gór, Szumowiny, Miłość i małżeństwo, Życie i przemijanie. Podróżował po Polsce oraz Europie w poszukiwaniu inspiracji poetyckich, ale także materiału do badań dotyczących tradycji i organizacji teatrów lalkowych. W latach trzydziestych XX wieku przyjeżdżał do Wisły na wypoczynek, co zaowocowało utrwaleniem uroku zimowych Beskidów w tomie poezji Kantyczki śnieżne.

Bogdan Hoff

Był synem Bogumiła Hoffa, krajoznawcy i etnografa-amatora oraz Jadwigi z Melenthinów. Absolwent Szkoły Technicznej Kolei Terespolskiej w Warszawie, którą ukończył w 1885 r. oraz Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Kilkukrotnie osiadał w Wiśle i ją opuszczał, ale zawsze działał na rzecz jej rozwoju czy przez prowadzone inwestycje czy przez działalność w różnych organizacjach. Podczas I wojny światowej służył w Legionach Polskich, a w wojnie polsko-bolszewickiej bohatersko bronił Płocka, za co otrzymał odznaczenie z rąk samego Józefa Piłsudskiego. Oprócz projektowanych i budowanych na zamówienie drewnianych willi przez pewien czas prowadził hotel Piast wraz z Zakładem Wodoleczniczym, a w latach międzywojennych wzniósł willę Bogdan, nazwaną później Beskidem, w której dziś znajduje się Państwowa Szkoła Muzyczna w Wiśle.

Maria Dąbrowska

Pochodziła z rodziny zubożałej szlachty. Była córką Józefa Szumskiego, zarabiającego na życie jako administrator majątków ziemskich i Ludomiry z Gałczyńskich. Rodzice zapewnili jej staranne wykształcenie. Studiowała na uniwersytetach w Lozannie i w Brukseli, a także przebywała w Londynie jako stypendystka Fundacji Kooperatystów. Była nowelistką, powieściopisarką, eseistką, autorką dramatów historycznych, opowiadań dla dzieci i młodzieży. Jedna z ważniejszych polskich powieściopisarek XX wieku, autorka tetralogii powieściowej Noce i dnie. Nominowana do Nagrody Nobla w dziedzinie literatury.

Była częstym gościem na Śląsku Cieszyńskim w Jaworzu i w Wiśle. Maria Dąbrowska wspomina w swoim dzienniku Jerzego Drozda, artystę, pedagoga, społecznika, organizatora powojennego szkolnictwa muzycznego w Cieszynie: Pamiętam jeden wieczór spędzony (…) na jakiejś miejscowej zabawie, w czasie której nauczyciel ludowy z Wisły nazwiskiem Drozd, śliczny góral, śpiewał uroczo przewspaniałe pieśni i piosenki góralskie(…).

Uhonorowana tytułem doktora honoris causa przez Uniwersytet Warszawski oraz odznaczona Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.

Adam Małysz

Adam Małysz urodził się w Wiśle. Pierwszy skok na nartach oddał w wieku sześciu lat. Przez całą karierę zawodniczą reprezentował klub KS Wisła Ustronianka. Czterokrotny medalista olimpijski, czterokrotny indywidualny mistrz świata, czterokrotny (w tym trzykrotny z rzędu) zdobywca Pucharu Świata, zwycięzca 39 konkursów Pucharu Świata, triumfator Turnieju Czterech Skoczni, trzykrotny zwycięzca Turnieju Nordyckiego, trzykrotny triumfator Letniego Grand Prix, zwycięzca Turnieju Czterech Narodów, zdobywca Pucharu KOP, dwudziestojednokrotny zimowy mistrz Polski, osiemnastokrotny letni mistrz Polski, były rekordzista Polski (230,5 m) i były współrekordzista świata w długości skoku narciarskiego (225 m). Czterokrotnie wybierany najlepszym sportowcem Polski. Trzykrotnie odznaczony przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej za wybitne osiągnięcia sportowe Orderem Odrodzenia Polski. Po sezonie 2010/2011 zakończył karierę skoczka narciarskiego a następnie rozpoczął starty w rajdach terenowych. W 2012 r. zdobył tytuł międzynarodowego rajdowego mistrza Polski i Czech. Trzykrotnie uczestniczył w Rajdzie Dakar. W kwietniu 2013 r. odniósł pierwsze w karierze kierowcy rajdowe zwycięstwo. W Wiśle znajduje się skocznia narciarska HS 134 im. Adama Małysza, a także ulokowana w budynku Fundacji Izabeli i Adama Małyszów Galeria Pucharów mistrza.

Bogumił Hoff

Pasją Bogumiła Hoffa były krajoznawstwo i etnografia. Zmieniając ciągle miejsca pobytu, prowadził obserwacje porównawcze dotyczące kultury ludowej, a także utrwalał w rysunkach jej różnorodne przejawy. Podjął współpracę z Oskarem Kolbergiem, który w swoim dziele Lud wykorzystał ilustracje Hoffa. W późniejszych latach wyruszał w teren z aparatem fotograficznym. Do Wisły Hoff przybył po raz pierwszy w 1882 r., szukając miejsca dla podreperowania zdrowia. Nieznana wówczas wieś zrobiła na nim miłe wrażenie, więc zaczął przyjeżdżać tu corocznie. Zachwycony jej urokiem zaczął propagować jej walory w prasie i wśród przyjaciół. W 1885 r. wybudował tu pierwszą drewnianą willę Bożydar, którą miejscowi nazywali Warszawa, a nieco później powstały wille Jasna i Janina. W 1892 r. osiadł w Wiśle na stałe. W 1888 r. wydał monografię tej miejscowości pod nazwą Lud cieszyński. Jego właściwości i siedziby. Obraz etnograficzny. Był to I tom Początki Wisły i Wiślanie planowanego większego dzieła pt. Górale Beskidów Zachodnich. Wydał również opartą na miejscowych podaniach powieść pt. Imko Wisełka. Zmarł w Wiśle. Jego ciało spoczywa na cmentarzu ewangelickim Na Groniczku.

Władysław Broniewski

Jego poezja była silnie związana z własną biografią, przeżyciami i przekonaniami ideowymi, a także doświadczeniami narodu polskiego, a przede wszystkim działaczy ruchu robotniczego. Miała wyraźne akcenty rewolucyjne i patriotyczne, które najbardziej widoczne są w wierszach Czerwony sztandar, Ballada o placu Teatralnym czy Na śmierć rewolucjonisty. W wierszach Broniewskiego można stwierdzić egzaltację i wzniosłość. Obok stylu mowy potocznej wyczuwalny jest też wpływ polskiego romantyzmu łączony z nowatorstwem. Wśród jego utworów jest też liryka żołnierska. W 1925 r. wraz ze Stanisławem Standem i Witoldem Wandurskim opublikował Trzy salwy – pierwszy polski manifest poetów proletariackich. Wśród najważniejszych dzieł Władysława Broniewskiego wymienić trzeba: Dymy nad miastem, Bagnet na broń, Mazowsze. W dorobku poety spore miejsce zajmuje też liryka osobista, erotyki. Wiersze te są mocno nacechowane emocjonalnie. Wyrażają ogromny wachlarz przeżyć, euforię, melancholię, a także zniechęcenie po skrajną depresję.

Jan Sztwiertnia

Zdaniem wielu melomanów jeden z najwybitniejszych polskich kompozytorów przedwojennych. Urodził się w Ustroniu, tam też, wykazując nieprzeciętne uzdolnienia muzyczne, ukończył powszechną szkołę. Uczył się w Seminarium Nauczycielskim w Cieszynie. W 1933 r. przeniósł się do Wisły, gdzie zaczął pracę jako nauczyciel. Prowadził tam także chór kościelny i był organistą. Napisał wówczas wiele utworów muzycznych, w tym takie dzieła, jak Śpiący rycerze w Czantorii czy operę ludową Sałasznicy, której muzyka nawiązywała do motywów ludowych z okolic Wisły. Oparta była ona na opowieści wiślańskiego bajarza Ferdynanda Dyrny, który przyszedł do Sztwiertni z gotowym librettem. W czerwcu 1940 r. w wieku 29 lat został aresztowany przez gestapo. Zginął w obozie koncentracyjnym w Mauthausen-Gusen. Jego prochy przewieziono do Wisły, gdzie spoczywają na cmentarzu ewangelickim Na Groniczku. Był człowiekiem niezwykle utalentowanym, pracowitym i skromnym. Grał na skrzypcach, wiolonczeli, fortepianie i organach, obdarzony był słuchem absolutnym, prowadził dwa chóry, reżyserował amatorskie spektakle teatralne, zajmował się pedagogiką, pisał wiersze i malował.

Karol Stryja

Wieloletni kierownik artystyczny i dyrygent Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Śląskiej, późniejszy jej dyrektor naczelny i artystyczny. W latach 1968-1983 Karol Stryja zajmował także stanowisko dyrektora artystycznego Orkiestry Symfonicznej w Odense (Dania). Inicjator Międzynarodowego Konkursu Dyrygenckiego im. Grzegorza Fitelberga w Katowicach. Prowadził jego wszystkie edycje, aż do śmierci. W 1980 r. zapoczątkował również Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. Carla Augusta Nielsena w Odense. Występował na licznych międzynarodowych festiwalach muzycznych: Warszawska Jesień, Praska Wiosna, Wratislavia Cantans, a także na festiwalach w Anglii, Belgii, Bułgarii, Rosji, Szwajcarii oraz Szwecji. W ich trakcie prowadził prawykonania wielu utworów polskiej muzyki współczesnej. Był laureatem licznych nagród, w tym Krzyża Wielkiego Orderu Polonia Restituta z Gwiazdą, Nagrody Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków Złoty Orfeusz, Nagrody Związku Kompozytorów Polskich, Nagrody Ministra Kultury i Sztuki, Nagrody Miasta Katowic oraz bułgarskiego Orderu Cyryla i Metodego I klasy (niezmiernie rzadko przyznawanego obcokrajowcom). Karol Stryja wielokrotnie podkreślał swoje przywiązanie do Wisły, gdzie często przebywał. Jego willę, która istnieje do dziś przy ul. Ochorowicza 5, odwiedzali znakomici artyści tworzący w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX wieku. Częstym gościem był także Edward Gierek, I sekretarz Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, który posiadał dom w pobliskim Ustroniu.

Bolesław Prus

Jego twórczość należy do największych osiągnięć literatury polskiej okresu pozytywizmu. Często w swoich dziełach ukazywał problem krzywdy społecznej, zwłaszcza w kontraście z zamkniętym i jałowym życiem ziemiaństwa. Zjawiska społeczno-gospodarcze poddawał skrupulatnej analizie i ocenie. Pierwszą dużą powieścią Prusa była Placówka, po niej ukazała się Lalka – epicka panorama Warszawy z lat 1878 – 1879. Wśród pozostałych ważnych dzieł Bolesława Prusa należy wymienić: Faraona, Emancypantki i nowelę Katarynka. Wybitny pisarz przebywał w Wiśle w czerwcu i lipcu 1900 roku.

Zaproszony przez poznanego jeszcze w gimnazjum w Lublinie Juliana Ochorowicza, Prus zamieszkał w drewnianej willi nazwanej na pamiątkę tego wydarzenia Placówką. Jego wizytę upamiętnia także tablica na jednym z pawilonów handlowych w centrum Wisły. Bolesław Prus przyjaźnił się z Julianem Ochorowiczem, którego sportretował w postaci Juliana Ochockiego w Lalce. Poeta mówił o Wiśle: (…) W każdym razie jest to okolica niepospolicie ładna i łagodna, nasycona powietrzem czystym i miękkim… Na szczytach lasy świerkowe i bukowe, w dolinie lipy i klony, drzewa owocowe i pola bardzo urodzajne, a nade wszystko staranniej niż u nas uprawiane… Ludność grzeczna, pracowita i wesoła (…).

Władysław Orkan

W rzeczywistości nazywał się Franciszek Smaciarz. Pisał dramaty, wiersze, powieści i nowele, utwory publicystyczne, w tym reportaż Drogą Czwartaków, w którym zawarł własne wspomnienia kapitana Legionów. Pierwsze utwory zaczął publikować w czwartej klasie. Za debiut Orkana przyjmuje się Nowele wydane w 1898 r., do których przedmowę napisał Kazimierz Przerwa-Tetmajer. Wielkie uznanie krytyki i czytelników Orkan zdobył powieścią W roztokach, porównywaną za realizm z Chłopami Reymonta. Pisarz był ceniony m.in. za stylizowany na gwarę zagórzańską język, barwne typy górali i głębię psychologiczną postaci. Ze względu na realistyczne ujęcie jego Wskazania dla synów Podhala stały się podstawą do stworzenia ruchu podhalańskiego. Był jednym z twórców Związku Podhalan. W 1929 r. odwiedził Ustroń, gdzie zbierał materiały do powieści Czantoria. Powozikiem przemierzył trasę z Wisły przez Kubalonkę i Czarne do schroniska Na Przysłopie. Orkan znany jest nie tylko jako młodopolski pisarz, dramaturg i poeta. Był także aktywnym działaczem społecznym.

Julian Ochorowicz

Przyszedł na świat pod Warszawą, w rodzinie nauczycielskiej. Po studiach uczestniczył w wielu badaniach naukowych z dziedziny psychologii, która w tamtych czasach dopiero się rozwijała. Zajmował się zagadnieniami z dziedziny hipnotyzmu, telepatii oraz mediumizmu. Jest uważany za polskiego pioniera psychologii eksperymentalnej i hipnologii. Stworzył laboratorium psychologiczne w Wiśle. W 1877 r. opracował teoretyczne zagadnienie telewizji monochromatycznej (ekran zbudowany z żarówek, które wyświetlają nadawany obraz zamieniony na zbiór punktów). Podejmował szereg interesujących badań, głównie technicznych (wynalazki mikrofonów, aparatów do przenoszenia na odległość dźwięku i światła itp.). Uważany jest za prekursora radia i telewizji. W 1885 r. kilkakrotnie prezentował udoskonalony przez siebie telefon. Był miłośnikiem Wisły, w której mieszkał i którą często fotografował, propagując jej walory wypoczynkowe wśród społeczeństwa. Zapraszał do niej  znamienitych gości, m.in. Bolesława Prusa. To na jego cześć jedną z czterech zbudowanych przez siebie willi nazwał Placówką. Pojawił się także w postaci Juliana Ochockiego w Lalce. Ochorowicza w Wiśle odwiedzał także Władysław Reymont, który prawdopodobnie pod wpływem wynalazcy całkowicie przeredagował pierwszy tom Chłopów, niszcząc kilkadziesiąt stron pierwotnej wersji. Dzisiaj w dawnej willi Juliana Ochorowicza znajduje się nowoczesne Muzeum Magicznego Realizmu Ochorowiczówka.

Czesław Miłosz

Jego książki przetłumaczono na 44 języki. Czesław Miłosz był świadkiem wszystkich ważnych wydarzeń XX wieku począwszy od rewolucji październikowej, przed którą uciekał z rodzicami jako 6-letni chłopiec, po upadek systemu komunistycznego pod koniec lat osiemdziesiątych. Niemal wszystkie prądy myślowe i literackie dwudziestego stulecia stały się przedmiotem refleksji Czesława Miłosza – uważnego obserwatora i komentatora współczesnego sobie świata. Przed II wojną światową był poetą katastroficznym, uderzającym w ton wizyjny w stylu starotestamentowych proroków. Po wojnie jego poezja stała się bardziej intelektualna i wiązała się z ambicjami odbudowania trwałych wartości europejskiej kultury, sumienia i wiary. W latach siedemdziesiątych XX wieku zaczęła w niej dominować tematyka religijna i kontemplacyjna. Wśród jego najważniejszych dzieł należy wymienić: Traktat moralny, Traktat poetycki, Zniewolony umysł, Zdobycie władzy, Dolina Issy, Ziemia Ulro, Historia literatury polskiej do roku 1939. Indywidualność wiślańskiej zabudowy i spokojny klimat Wisły zauroczyły poetę, który wypoczywał i szukał natchnienia w Perle Beskidów zimą 1939 r.

Maria Konopnicka

Maria Konopnicka jest jedną z najwybitniejszych poetek okresu realizmu i wzorcem oddania Ojczyźnie. Jej dzieła były niezwykle popularne i czytane przez wszystkich. Pisała wiersze, poematy, nowele, a także teksty publicystyczno-reportażowe oraz prace krytycznoliterackie. Wśród jej najważniejszych dzieł można wymienić: Mendel Gdański, Pan Balcer w Brazylii, Rota, O krasnoludkach i sierotce Marysi. Była pisarką i działaczką społeczną. Wychowywała samotnie sześcioro dzieci. Wiele lat tułała się po Europie, nigdy jednak nie zerwała kontaktów z Polską. Poetka odwiedziła Wisłę w lipcu 1896 roku. W 1986 roku na ścianie hotelu Piast odsłonięto pamiątkową tablicę ku czci Marii Konopnickiej „…z wdzięczności za poetyckie dowody więzi duchowej z Beskidem Śląskim” przez Towarzystwo Miłośników Wisły.

Stanisław Hadyna

Syn Jerzego Hadyny – śląskiego nauczyciela muzyki, kompozytora i zbieracza pieśni ludowych.  Stanisław Hadyna urodził się na Zaolziu, ale jego przodkowie pochodzili z Wisły. To do niej wracał przez całe swoje życie. Na stoku góry Bukowej miał dom, będący ostoją po trudach artystycznych podróży. W 1952 r. założył Państwowy Zespół Ludowy Pieśni i Tańca Śląsk. Był jego kierownikiem artystycznym, dyrygentem oraz reżyserem w latach 1953-1968 i ponownie od roku 1990. To ogromna pasja kreatora i talent pedagogiczny Stanisława Hadyny stoją za sukcesem zespołu. Jest autorem ponad 250 pieśni i 30 tańców. Wydał 7 książek, za Błogosławieni pokój czyniący otrzymał w 1969 r. nagrodę UNESCO. Został pochowany w Wiśle, na cmentarzu ewangelickim Na Groniczku. Pośmiertnie otrzymał honorowe obywatelstwo miasta Wisły. Obecnie Zespół Pieśni i Tańca Śląsk nosi imię Stanisława Hadyny. W 2006 r. przed siedzibą zespołu postawiono mu pomnik. Do jego najpopularniejszych opracowań pieśni należą: Helokanie, Ondraszek, Karolinka, Starzyk, Szła dzieweczka, Hej tam w dolinie, Gdybym to ja miała.

Marian Witold Gombrowicz

Jest uznawany za jednego z najznakomitszych polskich prozaików, dramatopisarzy i eseistów XX wieku. Współpracował z licznymi czasopismami literackimi, w szczególności z Kurierem Porannym, zajmując się krytyką literacką. W 1926 r. Gombrowicz spędził lato w Wiśle. Najpierw mieszkał w willi Bukowa, a później w hotelu Piast. Miesiąc przed wybuchem II wojny światowej Gombrowicz wsiadł na pokład liniowca płynącego do Argentyny. Wojnę spędził w Ameryce Południowej, na świadomie wybranej emigracji. Na życie zarabiał w rozmaity sposób. W 1963 r. uzyskał stypendium Fundacji Forda na pobyt w Berlinie Zachodnim, skąd przeniósł się do Royaumont leżącego pod Paryżem, a później do Vence znajdującego się w okolicach Nicei, gdzie spędził resztę swego życia. Rok 1967 przyniósł mu Międzynarodową Nagrodę Literacką Wydawców.

Władysław Reymont

Twórczość Reymonta jest bardzo zróżnicowana pod względem tematyki i formy literackiej.

Za powieść Chłopi Władysław Reymont otrzymał w 1924 roku Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury. Kontrkandydatami do nagrody byli wówczas Stefan Żeromski i Tomasz Mann. Najwybitniejsze dzieła Reymonta to właśnie Chłopi oraz Ziemia obiecana. Powieści były tłumaczone na wiele języków obcych i obie dwukrotnie zostały zekranizowane. W 1901 roku Władysław Reymont odwiedził Wisłę. To właśnie tutaj pracował nad jedną z wersji I tomu Chłopów. Jednym z pierwszych recenzentów i doradcą pisarza był Julian Ochorowicz. W liście do swego brata Reymont pisał:  (…) uciekłem tutaj, do Wisły. Jest u źródeł Wisły olbrzymia, prześliczna wieś, wchodząca od niedawna w modę. Mam dużo roboty, więc posiedzę tutaj z miesiąc, bo jest bardzo ładnie i zupełna cisza.